Motor Nedir?
Yakıttan elde ettiği ısı enerjisini mekanik enerjiye çeviren makinalara motor denir.
Yakıtlarına göre motorlar, Dizel-Benzin-LPG li olmak üzere ayrılırlar. Benzinli motorun yakıtı benzin; Dizel motorun yakıtı Mazot (motorin); LPG’li motorun yakıtı ise LPG gazıdır.
Silindir diziliş şekillerine göre motorlar sıra tipi, v tipi, yıldız tipi, boksör tipi şeklindedir.
Soğutma sistemine göre motorlar, su soğutmalı ve hava soğutmalı diye ikiye ayrılır.
Yanma sistemine göre motorlar, içten yanmalı ve dıştan yanmalı diye ikiye ayrılır. Araçlardaki motorlar içten yanmalı motorlardır. İçten yanmalı motorlar ise, mazot, benzin ya da motorin yakarlar.
Motorlar, çalışma zamanlarına göre, iki zamanlı ve dört zamanlı motorlar diye ikiye ayrılır.
Benzinli motorlarda ateşleme, sıkıştırılmış benzin-hava karışımının buji ile ateşlenmesi ile olur.
4 zamanlı motorlarda 4 zaman, sırası ile şöyledir:
Emme, sıkıştırma, ateşleme (veya genişleme; iş zamanı da denir), egzoz
Enjektörlerden püskürtülerek ateşleme yapılan motorlarda yakıt olarak motorin kullanılır.
Yakıt Sistemi Nedir?
Benzinli motorun yakıt sisteminin parçalarından bazıları şunlardır: yakıt deposu, yakıt pompası, yakıt göstergesi,karbüratör, hava filtresi, emme manifoltu.
Dizel motorun yakıt sisteminin parçalarından bazıları şunlardır: yakıt deposu, besleme pompası, mazot filtresi, enjeksiyon pompası, enjektör, ısıtma kızdırma bujileri, yakıt göstergesi.
Hava filtresi : Karbüratöre giren havayı süzmek ve ve sessiz emiş sağlamaktır.
Yağ filtresi : Yağı süzer ve temizler.
Egzoz susturucusu : İçten yanmalı motorlardaki egzoz borusu çıkışını daraltmaktadır. Böylelikle egzozun çıkarttığı sesi azaltmaktadır.
Soğutma Sistemi Nedir?
Motorlu taşıtlarda iki tip soğutma sistemi vardır: sıvı soğutmalı ve hava soğutmalı. Hava soğutmalı motorlar, Volkswagen Beetle, Chevrolet Corvair vb. birkaç eski otomobil modelinde bulunur. Çoğunlukla otomobiller sıvı soğutmalı sistemler kullanıyor.
Soğutma sistemi, motor bloğu içindeki geçitlerden soğutucuyu sirküle etmek için bir su pompası, soğutucunun sıcaklığını kontrol etmek için bir termostat, soğutucuyu soğutmak için bir radyatör, soğutucunun sıcaklığını kontrol etmek için bir radyatör kapağı içerir. Soğutucuyu motordan radyatöre transfer etmek için ara bağlantı hortumları kullanılır.
Soğutma sistemi, motor bloğundaki geçitlerden bir sıvı soğutucu göndererek çalışır. Soğutma suyu, bu kanallardan geçerken motordan ısı alır. Isıtılmış akışkan daha sonra otomobilin önündeki radyatöre bir lastik hortumdan geçer. Isınan su, radyatördeki ince borulardan geçerken, aracın önündeki ızgaradan motor bölmesine giren hava akımı ile soğutulur. Sıvı soğutulduktan sonra, daha fazla ısı emmek için motora döner. Su pompasının görevi ise suyun tesisat ve gizli kanallar boyunca hareket etmesini sağlamaktır.
Soğutma sisteminin bazı parçaları şunlardır:
Vantilatör,
Radyatör,
Termostat,
Devir daim pompası,
Hararet (ısı) gösterici,
Hararet (ısı) müşiri,
İlave su kabı,
Fan motoru’dur.
Radyatör: Soğutma suyuna depoluk eder. radyatörün altında su boşaltma musluğu vardır.
Termostat : Motorun sıcaklığını çalışma sıcaklığında sabit tutar.
Devir Daim Pompası: Devirdaim pompası motorun sıcaklığını düşürmek ve belirli bir derecede sabitlemek için soğutama sistemi içerisinde kullanılan bir parçadır. Devirdaim pompası soğutma sistemi içindeki suyun sürekli dolaşım yapmasını sağlar, bu yüzden adına devirdaim pompası denir.
Akü Nedir? Nasıl Çalışır?
Akünün görevi öncelikle ilk anda çalışabilmesi için marş motoruna elektrik akımı vermek, araç motoru çalışmadığı zamanlarda kullanılacak alıcılara akım göndermek ve motor çalışırken elektrik sisteminde voltaj ve amperaj dengelemesi yapmak böylece yüksek devirlerde alternatörün üreteceği voltaj bazen fazla yükselebileceğinden alıcıların zarar görmesini engellemektir. Bu durumda akü alternatörün oluşturduğu akımın bir kısmını üzerine alarak aşırı voltajın yükselmesini önler. Akünün içine sülfürik asitle saf su karışımı olan elektrolit konulur.
Diferansiyel Nedir?
Motor torkunu çekiş aksındaki tekerleklere aktaran ve farklı hızlarda dönmesine imkan sağlayan bir aktarma organıdır. Motordan çıkan dönme hareketi ilk önce şanzımanda hıza göre ayarlanır ve diferansiyele aktarılır. Diferansiyel arkadan çekişli modellerde hareketi 90 derece döndürerek tekerleklere aktarır. Bir otomobil viraja girdiği zaman iç tekerlekler daha yavaş dönme eğiliminde iken dış tekerlekler daha hızlı dönme eğilimindedir. Diferansiyel sayesinde tekerleklerin tur sayıları viraja göre ayarlanır. Aşağıdaki resimde görüldüğü gibi gri renkli alanda dış tekerleğin aldığı yol iç tekerleğin aldığı yoldan daha fazladır.
Kavrama (debriyaj) Nedir?
Motorlu araçlarda motor ve vites kutusu arasında konumlanan ve oldukça büyük bir önem taşıyan debriyaj, diğer adıyla kavrama, aracın ilk hareketinde sorunsuz bir şekilde kalkmasına yardımcı olur. Aracın hareket halinde olduğu durumlarda ise motordan vites kutusuna hareket iletimini geçici olarak kesme görevini üstlenir. Bunun yanı sıra, gerekli durumlarda motorla güç aktarma organlarının bağlantısını kesmeyi de sağlar.
Aks Nedir?
Motorlu araçlarda diferansiyel sisteminden çıkan dönme hareketini tekerleklere ileten çelik mildir. Bir diğer deyişle motorun sağladığı gücü ve torku tekerleğe aktaran parçadır. Bunu yaparken yolcular da dahil olmak üzere aracın tüm yükünü üstlenir. Ayrıca araç hızlanırken, viraj girişlerinde, viraj çıkışlarında ya da frene basıldığında güvenliği ve konforu sağlamakla yükümlüdür.
Emme Manifoldu Nedir?
Emme Manifoldu, hava filtresinden gelen havayı toplayarak, motorun ihtiyacına göre hava oranını emme subapları vasıtasıyla silindirlere yollayan parçadır. Emme manifoldundan gelen hava, yakıt ile karışarak yanmayı gerçekleştirir.
Egzoz Manifoldu Nedir?
Egzoz manifoldu, silindirler içerisindeki hava ve benzin karışımından oluşan yanmış gazı, emerek hızlı bir biçimde dışarıya çıkmasını sağlayan borudur. Egzoz manifoldu genellikle motorların sağ yan kısmında bulunur. Genel olarak 4 adet silindir borunun birleşimi katalizör kısmına iniş sağlar. Katalizör ve silindirin arasında kalan bölüme egzoz manifoldu denmektedir.
Bir yanıt yazın